İnternette 2009 beklentileri

28 Ocak 2009 – 11:53

Eylül-Ekim aylarında “kriz döneminde ne olacak” sorusu çok popüler olmuştu. Herkes kendince verilere bakıyor, ve iyimser ya da kötümser tahminlerde bulunuyorlardı. Kriz, beklentilerden biraz daha güçlü bir şekilde geldi, ve sanırım artık genel olarak insanlar krizde ne olacak diye fikirler üretmek yerine krizi en az hasarla atlatmak için yoğun olarak çalışıyorlar. Bugün artık daha çok verimiz olduğuna göre daha gerçekçi tahminler yapılabilir diye düşünüyorum. O nedenle genelden özele doğru kısa bir özet / analiz yapmak istedim.

Amerika: Amerika’da internet sektörü de diğer sektörler gibi sıkıntılı bir süreçten geçiyor. Ama onların beklentileri, krizin sonuçları biraz daha farklı. 2008 yılında Amerika’da televizyon reklam bütçesi 75 milyar dolar, internet’in ise yaklaşık 23 milyar dolar olarak gerçekleşti. Geçtiğimiz senenin ortalarında JP Morgan’ın analisti Imran Khan, 2009’da display reklam harcamalarının %16 artacağını öngörmüştü. Bu öngörüsünü 2008 sonunda %6 olarak revize etti ve bu olay oldu. Aslında bu büyüklükte bir krizde “display reklam yalnızca %6 büyüyecek” bence iyimser bir beklenti; nitekim yine öngörüleri ilgiyle izlenen Nick Denton bu yıl reklam harcamaların en az %40 küçüleceğini tahmin ediyormuş.

Arama reklamları / performans bazlı reklamlar için 2009 büyüme tahminleri ise biraz revizyondan geçse de hala %30’un üzerinde. Performans bazlı reklamların bu yıl öneminin artacağını bu yazımda google örneğiyle belirtmiştim.

Startup’lar tarafında en büyük sıkıntı risk sermayesinde yaşanıyor / yaşanacak. 2008’de VC destekli şirketler çok az sayıda IPO yaptılar (yalnızca 6). IPO, risk sermayesi şirketinin çıkış yapması için en önemli kaynak. M&A tarafında da çok başarılı bir yıl değildi. VC’ler likit hale gelemediler, riskleri büyüdü. Bu da 2009’da daha az yatırım, daha az destek anlamına geliyor.

Avrupa: Avrupa için Almanya’ya bakmak doğru bir örnekleme olabilir: ZenithOptimedia Group, 2009 yılında Almanya’da reklam pazarının yalnızca % 1,6 büyüyeceğini öngörürken, internet reklam pazarının %19,5 büyüyeceğini tahmin ediyor. Yani geleneksel medyada bir gerilemeye karşılık internet reklamcılığında ciddi bir büyüme trendinin devam edeceğine inanılıyor. Belki de bu yüzden Avrupa’da internet sektöründe kriz konusunda pek ses çıkmıyor; insanlar krizin etkilerini yorumlamaktansa bir şey yokmuş gibi ilerlemenin daha iyi olduğunu düşünüyor olmalılar.

Türkiye: Online reklam konusunda iki farklı düşünce var: 1- Kötümser — Reklam bütçelerinde çok ciddi düşüşler yaşanıyor (ki Reklamverenler Derneği 209’da %30’luk bir düşüşten sözediyor). Gelir modeli reklam olan siteler için çok zorlu bir yıl olacak. 2- İyimser — Reklam bütçelerindeki düşüş internete yarıyor; çünkü şirketler artık maliyeti yüksek ve takibi zor geleneksel mecralar yerine interneti tercih etmeye başladılar. Nitekim bir kaç büyük şirketin 2009 pazarlama bütçelerinde internete çok ciddi yer ayırdığıyla ve büyük kampanyaların yolda olduğuyla ilgili bilgiler geliyor.

Display reklam pazarının 2008’de 40-45 milyon dolar büyüklüğe eriştiği söyleniyor. Benim düşüncem, 2009’da bu değere ulaşmak zor. Yine de şirketlerin internete daha çok önem vermeye başlayacaklarını ben de düşünüyorum. (İnternet reklamları Amerika’da TV’nin 1/3’ü, İngiltere’de TV’yi geçmiş durumda; bizde display reklamlar TV’nin 1/20’si seviyesinde). Tabi bir olasılıkla bu değerleri geçebiliriz de: Uzun zamandır Meclis’te bekleyen İlaç Reklamlarının serbest bırakılmasıyla ilgili yasanın seçimlerin ardından geçmesi olasılığı konuşuluyor. Bunun gerçekleşmesi durumunda reklamcılıkta genel olarak bir iyileşme mutlaka yaşanacaktır, ve bunun internete etkisinin de çok ciddi olacağına inanıyorum.

Performans bazlı reklamlarda ise ülkemizde de büyüme yaşanacağına eminim. Malesef Google’ın Türkiye pazarındaki işlem hacminin ne olduğuyla ilgili bilgimiz yok; ama bu konudaki düzenlemelerden sonra sağlıklı verilere ulaşabileceğimizi, ve bunun sonucunda da performans bazlı reklamların burada da 2009’u oldukça iyi geçirdiğini göreceğimizi düşünüyorum.

E-ticaret tarafında, ekonominin yavaşlamasıyla birlikte küçülmeler ve sıkıntılar yaşanıyor ve yaşanmaya devam edecek. Diğer taraftan online karşılaştırma olanaklarının bu dönemde kullanıcılara katkı sağlayacağına, ve o alanda güzel gelişmeler olacağına inanıyorum.

  1. 1 Trackback(s)

  2. Kas 29, 2009: Yabancı kelimeler 11 Şubat 2008 | Wayir

Yorum yaz