Alan adı yönetiminin ODTÜ’den alınmasına neden sevindim

20 Mart 2009 – 23:35

.tr uzantılı alan adları, benim anladığım kadarıyla yıllardır bir kaç öğrencinin eline verilmiş, bu kadar önemli bir konu tam anlamıyla oyuncak edilmiş durumda. Çok yerde yazıldı: gayet kolay ve “AB normlarında” bir alan adı olarak, .tr’yi kolayca kullanmak varken, hadi o olmadı, “Türkçe alan adı”nın anlamına uygun olarak Türkçeye uygun uzantılar oluşturmak varken, hilkat garibesi bir alan adı sistemimiz oldu. Sonuçta kişiliksiz, standart yoksunu, tam anlamıyla bir sömürge ülke alan adı sistemi kullanıyoruz.

Biraz açayım. Öncelikle, en çok kullandığımız uzantı, artık standart hale gelmiş olan “.com”. İngilizce “commercial”dan alıntı. Türkçe değil. Sonuçta ben bir alan adı alacaksam, ve içinde zaten yabancı bir sözcüğün standartlaşmış kısaltmasını kullanacaksam, .com kullanırım, taklidini değil (yasal zorunluluk olmadıkça). Ama bu bir şey değil. Üniversitelerin kullandığı uzantı: “edu.tr” Edu yine ingilizce, “education”un kısaltması. Devlet kurumları ne kullanıyor? “gov.tr”! İnanılır gibi değil, ama Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin resmi kurumları, web adreslerinde ingilizce bir sözcük kullanmak zorundalar.

biz.tr, name.tr, vs ile bu komedi devam ediyor. Arada birisi bu durumdan utanç duymuş olmalı ki (ya da tamamen ingilizce kullanmaları bile bir standart gibi algılanabilir diye düşünüp tamamen standart dışı olduklarını kanıtlamak için) belediyeler için mun.tr (atıyorum) yerine bel.tr, avukatlar için law.tr (yine atıyorum) yerine av.tr’yi oluşturmuşlar.

Ama en acıklısı, liseler için getirilen k12.tr uzantısı. k12, Amerika’da temel eğitimin 12 yıl olmasından yola çıkarak, 12 yıllık eğitim kurumları için kullanılan uzantı. Türkiye’de temel eğitim 12 yıl değil 8 yıl; k12 diye bir konsept de yok. Ama bu işten sorumlu sivri zekalı insanlar, nasıl bir kompleksle oluşturulduğunu anlayamadığım bu uzantıyı rahatlıkla anons edebilmişler.

Bugün ff’de gördüğüm “TR Uzantılı alanadı dağıtma yetkisi ODTÜ’den alındı yazısını görünce işte bu yüzden çok sevindim. Alanadı işini kime verirseniz verin, bu işi bugüne kadar yapanlardan daha iyi yapacaktır. Yani bunun daha kötüsü olamaz.

Bu görevi üstlenen Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na şimdiden başarılar diliyorum.

  1. “Alan adı yönetiminin ODTÜ’den alınmasına neden sevindim” için 17 Yorum

  2. Çağlar Bey, okurken sarkastik bir yorum bekledim ancak hayal kırıklığına uğradım.

    Yorumlarınız tabi ki de doğru, ODTÜ’nün bu işi çok da iyi beceremediğini biliyorduk. Ancak tarafsızlardı.

    Şimdi yönetim bir edevlet projesini bile beceremeyen kişilerin eline geçiyor. Söz konusu kurum, YouTube’un kapatılmasında en büyük rolü oynuyor. Google ve YouTube’a faaliyet raporunuz nerede diye soran adam bu kurumun başında.

    İnanmıyorum açıkcası söylediklerinizi düzelteceklerine.

    Aksine daha berbat, sansürcü, daha az teknolojik bir yapıya geçeceklerinden adım gibi eminim.

    Bunun daha kötüsü oluyor, oldu bile. Zamanla hepimiz göreceğiz.

    Keşke, sizin gibi açık görüşlü bir kişilik bu tür yorumlarda bulunmasaydı.

    Eren Emre Kanal tarafından 20 Mar 2009 tarihinde

  3. ODTÜ’nün yönetim(sizlik) politikası konusunda hata yaptığını inkar edemem. Ancak yıllardır bu hizmet sayesinde gelir sağlayan Türkiye2nin en büyük üniversitelerinden bir var. Süreçleri es geçmemek gerekiyor. Bu noktaya nasıl gelindi?

    Yıllardır ODTÜ metrosu yapılmıyor? ODTÜ’nün önündeki inşaat sahasıda kapatılmıyor. İğrenç bir görüntü, ulaşım problemleri vb. sıkıntılar yaşatılıyor. Her yıl düzenli olarak ODTÜ ormanları yakılıyor. Belediye başkanı ODTÜ ormanının yer aldığı arazi ile ilgili yıllardır hukuki! yaptırımlara yelteniyor. ODTÜ’nün su ile ilgili raporları üzerine bu yaptırımlar sıklaştırılıyor. ODTÜ içerisine yapılan ringlerin (belediye otobüsü) sayısı azaltılıyor.

    Ve şimdi de en önemli gelir kalemlerinden biri ODTÜ’nün elinden alınarak yukarıdaki beklentileri ne kadar karşılayacakları belli olmayan, her ay alan adı listelerinin peşine düşen, telefona teknik yetkili istediğinizde “sözüm meclisten dışarı” hademe olduğunu tahmin ettiğim insanları konuşturan bir kuruma veriliyor.

    Bir tarafta bilim + kötü yönetim diğer tarafta intikam + muhtemel kötü yönetim. Ben ilkini seçerdim.

    Altan Tanrıverdi tarafından 21 Mar 2009 tarihinde

  4. Bugüne kadar tr uzantisini hayata geciremiyen bir kurum malesef hakkini kaybetmistir. Zaten yillardir tr uzantisini kullanamamiz bir utac tablosudur. Umarim en kisa zamanda tr uzantisina kavusuruz.

    Bende bu görevi üstlenen Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na başarılar diliyorum.

    Birol Kabakoglu tarafından 21 Mar 2009 tarihinde

  5. Emre ve Altan, yorumlarınız için teşekkürler. Açıkçası bu sorumluluğun kime verildiğiyle ilgili düşünmeden bu yazıyı yazdım. Alan adı sisteminin Türkiye’de işleyişini, en basit örnekleriyle anlattım. Bu işi şu ana kadar yapanlar, ciddiyetsiz bir şekilde yapıyorlardı, kolaylaştırıcı değil zorlaştırıcıydılar, yeterli önemi vermiyorlardı. Ellerine büyük bir hizmet olanağı verilmişti, ve bunu çarçur ettiler. O yüzden bence bu hakkı kaybetmeleri doğru oldu.

    Ben kişisel olarak yıllardır her gov.tr, k12.tr uzantısını gördüğümde bu işi yapanlardan alınmasını (hatta bunu yapanlara insanların uyduruk alan adları almak zorunda bırakılarak bu kadar gelir kaybına uğramalarına neden oldukları için yaptırım uygulanmasını) istediğim için, gerçekten sevindim.

    Diğer taraftan “bunun nedeni işlerini kötü yapmaları değil, bu önemli gelir kalemini başka bir gruba aktarmak” diyorsanız, işte o durum bu yazının anlatmak istediğinin dışında. Eğer ODTÜ bu işi çok iyi yapıyor olsaydı, her şey düzgün ve doğru şekilde işliyor olsaydı, ben de şu anda “siyasi bir karar, ODTÜ cezalandırılıyor” derdim (ki şu anda da diyebilirim) ama şu anki koşullarda, işini çok kötü yapan kişilerden bu sorumluluğun alınmasında yanlış bir şey görmüyorum.

    Caglar tarafından 21 Mar 2009 tarihinde

  6. Dilerim gelen gideni aratmaz …

    İpek Aral Kişioğlu tarafından 21 Mar 2009 tarihinde

  7. Merhabalar,
    Bu konu hakkında kişisel görüşlerimi belirtmek istiyorum..
    İnternet ile haşır neşir olan herkes sanırım .tk adlı uzantıyı bilirler..Benim şahsi tahminimce bizim ülkemizle ilgisi olmayan bir uzantının ülkemiz kullanıcıları tarafından .tr uzantısından daha fazla bilinmektedir.Popüler olmuştur ve ücretli satmaktadır.Tk’nin orjinal sitesine girin sizi Türk bayrağı ile karşılamaktadır.Ve hızlı bir şekilde domain kaydınızı yapabilmektesiniz.Bana ülkemizdeki tr uzantısı maalesef hantal bir yapıda,egitimsiz ve kullanıcıları tanımayan,pazar hakkında en ufak bilgisi olmayan,ben işimi yaparim maaşımı alırım gerisi beni alakadar etmez diye düşünen bir yapi gibi gibi bir izlenim bıraktı.(Daha önce 7-8 adet tr uzantılı domain almış biri olarak) Tr domain yönetimi artık öyle bir şekillenmeleki hizmetiyle kalitesiyle servisiyle dünya standartlarına ulaşmalı ve dünyanın öteki ucunda iş yapan,yaşayan her Türk’ün tercihi olmalıdır.Bu Türkiye Türk’ü olabilecegi gibi Kırım Türk’ü bile olabilmelidir.. Önemli olan Tr uzantısını bir marka haline getirebilmek..

    Saygılar Sevgiler

    Thakin tarafından 22 Mar 2009 tarihinde

  8. “Alanadı işini kime verirseniz verin, bu işi bugüne kadar yapanlardan daha iyi yapacaktır. Yani bunun daha kötüsü olamaz.”

    Umarım nazara gelip daha kötüsü olmaz :) K12 meselesi de gerçekten mizahi çapta. Gerçi com.tr benzeri com.tw, com.sa gibi dünyada pek çok örnek mevcut, ama kötüden emsal olmaz.

    Daha iyiye gitmesi hepimizin dileği, ancak mütemadiyen söylendiği üzere “köklü zihniyet değişikliğine ihtiyacımız var”.

    Halil Özgür tarafından 24 Mar 2009 tarihinde

  9. .tr alan adlarının tercih edilmemesinde en önemli etmenlerden bir de marka tescil belgesi, ticari sicil kaydı gibi evraklar istenmesi. İsmin kendisiyle varolan ilişkisini ispatlamak zorunda, alan adını alacak kişi/kurum. Yeni sistemin nasıl olacağı ile ilgili komisyonlar oluşturuluyor son günlerde. Bu evraklarla ilgili ne düşünüyorsunuz? Tamamen serbest mi olmalı, yoksa ismin size ait olduğu ispatlanmalı mı?

    Damla tarafından 2 Nis 2009 tarihinde

  10. Bir keresinde bir şahıs firması için .com.tr uzantılı domain almak istedik tam 10 gün uğraştık. Yok isim yanında firma adı olacak yok felanda oda kaydı olması lazım vs. yok faksınız çıkmamış, tam bir eziyetti. Bu konuda uzman kişilerden oluşan bir kurum yapmalı bu işi.

    İbrahim Özkan tarafından 6 Nis 2009 tarihinde

  11. tesadüfen konuyu gördüm. Nerdeyse hemen hergün bu servisi kullana(mayan)n biri olarak yorum yazmadan geçemeyeceğim. :)

    denildiği gibi alan adı yönetimi bu işi ciddiye almayanların kontrolünde olacak ki, tam bir bürokrasi engelinden ibaret. Tescil için o kadar fazla belge ve evrak isteniyorki, insanlar “tr” sinden vazgeçip, .com ile yoluna devam ediyorlar. Tescil işlemi için bir takım yasal zorunluluklar olmalı elbette ama evrakçılık ve bürokrasi ile değil. Yıllardır e-devlet nutukları atanlar, tüm büyük ve küçük ölçekli işletmelerin verilerini bir havuzda toplasalardı, insanlara evrak toplatmak yerine, sorgularını ve diğer kontrollerini bu havuzdan yapabilirlerdi. Tıpkı TCKN de olduğu gibi.

    Tarafsızlığı konusuna kesinlikle inanmıyorum, zira, tescil için başvurduğum onlarca alan adı, aylarca bekletilmesine rağmen onaylanmadı ve aynı alan adları, hiçbir maddi veya manevi bağı olmamasına rağmen sektördeki daha güçlü isimlere verildi.

    Diğer bir konuda, belki de en çok tartışılması gereken, bize ait olmayan uzantılar. Son zamanlarda belirli meslek gruplarına göre aslında olması gerektiği gibi düzenlenen alan adları, kurumun değil, bu grupların girişimi ile ortaya çıkmıştır.

    Teknik anlamda, manuel dns yönlendirmeleri, bunların saatler, hatta günler sonra yapılması.. en can sıkıcı noktalardı…

    Son olarak birilerinin sorgulaması gerek, bu havuzda dönenen paralar nereye harcanıyor. Faaliyet ve mali raporları şeffaf olmalı.

    Gelen gideni aratır mı bilinmez ancak şu bir gerçek, gelecek yönetimin, farklı alanlardaki eleştirilen yönleri, şüphesiz burada da artarak devam edecek. Özellikle bürokrasi ve tarafsızlık konusunda…

    Çözüm, karar ve yönetim organlarının, ehline danışarak karar vermeleridir…

    (Şimdiden diyebiliim ki ilk bekleyen sorun, tescil ücretlerinin artması ve belkide bunu herhangi bir verigiye dayandırmaları olacak. Yakında internet vergisi diye bir şey çıkarırsalar hiç şarşırmamak gerek)

    Saygılar..

    Mevlüt tarafından 5 May 2009 tarihinde

  12. ODTÜ ve Nic.tr yönetimi ile geçmişse dayalı ve çoğu zaman haklı sorunları olan arkadaşlar umarım daha büyük sorunların karşılarına çıkmak üzere olduğunun farkındadırlar.

    Levent Yaralı tarafından 5 May 2009 tarihinde

  13. Amerika ile Avrupa arasında hukuk anlayışı farkını burada görüyoruz bence. Amerika vahşi kapitalizmin yanında yine de Amerkan Rüyası gereği insanlara fırsat eşitliği sunuyor. Amerikada eğer GM firması dünyayı takip etmiyorsa ama siz ediyorsanız internetin ilk yıllarında GM.COM’u alıp, daha sonra GM firmasına satabilirsiniz. Oysa Avrupa ve ülkemizde, her şey birilerinin kontrolünde, herkes bir çeşme başını tutmuş gidiyor. Ben sabanci.com.tr’yi niye alamıyorum ? Benden tescil belgesi vs vs niye istiyor? Hadi uyanıklığı geçtik diyleim, peki ben Bursa’da peynir işi yapan ve ismi Sabancı Peynircilik olan bir firma olsam ve büyük sabancılarlardan önce başvursam bana verirmiydi Odtü bu domain’i? Sanmıyorum.

    k12.tr meselesi ise çok daha geniş bir mesele, otomobile niye otomobil diyorsak, cd-rom niye cd-rom’sa işte o yüzden, yani bunları yabancılar ar-ge yapıp, üretip bize sattıkları için onların koyduğu isimle kullanıyoruz. Çocuğun anası babası Hans demişse ismine, bizim Hasan demememiz ne onu Türk yapar ne başka birşey..

    Layze tarafından 20 May 2009 tarihinde

  14. tr alan adı dağıtımı ve yönetimi işini yapan NIC kuruluşunda öğrenciler çalışmıyor. Tam zamanlı personel çalıştırılıyor.

    Bilginize…

    Bazı aksaklıklara kızıp, eleştirileri yanlış yönlendirmek hoş bir yaklaşım değil.

    Deniz tarafından 14 Haz 2009 tarihinde

  15. Deniz, ben öğrencilerin çalışıyor olduğunu tahmin ediyordum, çünkü bu gibi inanılmaz hataları ancak tecrübesiz öğrencilerin yapabileceğini düşünüyordum. Tam zamanlı çalışan “profesyonel” bir ekibin böyle bir şey yapması çok daha kötü; yani o çalışanlar için bir ayıp.

    Eleştirileri yanlış yönlendirmek ile ne demek istediğinizi anlamadım yalnız.

    Caglar tarafından 14 Haz 2009 tarihinde

  16. yerel uzanytılı domainlerin bir çoğu lokal seodada çok önemlidir. Ancak bu işin hakkını verebilecek bir sistem kurulmalı bugün görüyorum ki bu önlende yeterli değildir.

    Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun bu ön yargıları kırması için çalışması gerektiği görüşündeyim.

    inşallah iyi yerlere gelirlerde bizde yerel domanilerimizle rahat ederiz.

    bayrak tarafından 9 Tem 2009 tarihinde

  17. Selamlar,
    Turkiye’de internet alan adlari yönetimi üzerine sorunlar, öneriler konulu bir araştırmamız var, bu konuda öneri- görüş bildirmek isteyenlere bana erişim bilgilerini iletirlerse, mülakat sorularımızı iletmek isterim,
    saygılarımla

    Nevin Çizmecioğulları tarafından 11 Ara 2009 tarihinde

  18. Elimdeki alan adlarını nasıl satabilirim? Teşekkürler

    Eren tarafından 23 Haz 2010 tarihinde

Yorum yaz