İyi tasarımcı nedir?

13 Temmuz 2010 – 10:14

Uzun süredir Enuygun.com‘un ön yüzünü tamamen yenilemeyi planlıyoruz. Hatta bu konuda web tasarımı konusunda uzman, çok iyi projelere imza atmış tasarımcılarla üç kez çalışmaya da başladık. Ama her üçünde de tasarım konusunda aynı düşünmediğimizi gördük ve sonlandırdık. Şu an bir dördüncü tasarım denemesi için görüşmekte olduğumuz tasarım firmasıyla  henüz referans değerlendirme aşamasında çok temel bir sorunu fark ettim: İnternete yönelik şık çalışmalar yapan, görsel ve yaratıcı gücü yüksek bir tasarımcı, gerçekten iyi web tasarımcısı olmayabilir.

Görüştüğümüz şirketin bazı referansları dev kuruluşlar: büyük bankalar, sigorta şirketleri,  telekom firmaları vs. Yaptıkları web siteleri de gerçekten göze çok hoş gelen, tasarım kurallarına uygun görünümlü, uyumlu renkler kullanılmış siteler. Ama bunlar, “geleneksel” şirketlerin internetteki izdüşümleri. Amaçları yalnızca geleneksel çalışma sistemlerini internet üzerinde de tanıtmak. Ziyaretçiye bilgi vermek, bunu da çok güzel görünen bir şekilde yapmak. Şu an Türkiye’deki bir çok tasarım firması, bu konuda çok başarılı işler yapıyorlar.

Diğer taraftan internet sitesi, şirketin tek varlığıysa, yani hizmet internet üzerinde gerçekleşiyorsa, tasarım bambaşka bir konu halini alıyor.  Böyle sitelerde tasarım, kullanıcıya hoş görünen bir site oluşturma amacını aşarak, kullanıcıya “çekici” gelme, ona bir mesaj verme, onu bazı sayfalara / formlara doğru şekilde yönlendirme amacıyla kullanılıyor. Somut örnek vereyim: Enuygun.com’a gelen ziyaretçiler, uçak bileti almak için geldilerse, onlara en basit şekilde uçak bileti karşılaştırması yapacak formu göstermek, karşılaştırmayı en kolay şekilde yapmalarını sağlamak, bu süreçte dağılmalarına engel olmak, mümkünse rezervasyon ve satış sayfalarına ilerleyerek satın alma işlemini gerçekleştirecek bir tasarım sunmak zorundayız. Ya da kredi sayfasına gelen bir kullanıcı, burada kendisine en uygun kredi hesaplama işlemini yaparken görsellere boğulmamalı, farklı butonlar arasında kaybolmamalı.

Sonuçta bu gibi sitelerin tasarımını yapmak, yaratıcılığın ve görsel gücün yanında çok ciddi bir tecrübe gerektiriyor. Bir saatlik bir brief’le yapılan tasarımlar, göze hoş gelen, ama ticari açıdan hiç bir işe yaramayan sonuçlar doğuruyor. Bir tasarımcıdan bu tecrübeyi beklemek belki doğru değil, ama tasarım şirketlerinde mutlaka yaratıcı yönü olan-olmayan, ama kullanışlılık konusunda tecrübeli insanlar olmalı, ve bu insanlar tasarımın her aşamasında ilgili şirketle sürekli iletişim halinde olmalı. Tasarım boyunca o şirketin kendi işindeki tecrübelerinden ve yönlendirmelerinden sürekli yararlanmalı: Bir sayfadaki bir butonu koyduğunuz yerin satışları %20 artırdığını, o şirkette çalışmayan bir tasarımcı, dünyanın en iyi tasarımcısı olsa bile bilemez.

Yalnızca  internet üzerinde çalışan şirketlerin tasarım ihtiyacı, bugün bile bu tarz bir hizmeti sunan bir kaç tasarım şirketinin büyümesini sağlayabilir.

  1. “İyi tasarımcı nedir?” için 18 Yorum

  2. Bu konuda 99designs.com’u tavsiye ederim. Zamanında Wishorb için yaptığım yarışmada güzel sonuçlar almıştık. http://bit.ly/bsqYT0

    Gökhan Çeliker tarafından 13 Tem 2010 tarihinde

  3. Bir tasarımcı olarak yakınmalarınız konusunda haklı olduğunuzu söylemek zorundayım. Son zamanlarda karşımıza sıkça çıkan bir sorundan bahsetmişsiniz. Kullanıcı Dostu (user friendly) deyimi belki derdinizi daha iyi ifade etmeye yardımcı olabilir.

    Ali Çınkı tarafından 13 Tem 2010 tarihinde

  4. Bu gibi durumlarda kullanışlılıktan öte Kullanıcı Deneyimini tasarlayacak birisi gerekli. Bunu yapacak kişi de, müşteriyle vakit geçirmeli, siteninin ne amaçladığını, kullanıcıların ne yarar sağlayabileceğini gözlemlemeli, müşterinin yerleştirilecek fonksiyonlarda neleri ön planda tutmak istediğinizi anlayabilmeli.

    Bu aşamadan sonra yapacağı çalışma akabinde hazırlayacağı taslakları, akış şemalarını, wireframeleri, görsel yeterliliklerinden memnun kaldığınız kişilerle/ajanslarla paylaşırsanız gayet güzel boyarlar o dakikadan sonra..

    Ozan Çağlargil tarafından 13 Tem 2010 tarihinde

  5. Aynı dertten aynen ben de muzdaribim, ama açıkçası kafamda işbölümü de tam netleşmedi. Sanki akış şemaları, wireframeler “tasarımcı”dan öte bir bakış istiyor gibi.

    Çünkü sadece UI, usability değil sözkonusu olan, bir iş akış şemasından bahsediyoruz. Bilmiyorum acaba tasarımcıya akış şemasını verip üzerine giysisini giydirmesini istemek mi doğru olan…

    Ya da hakkaten bu konuda tecrübeli tasarımcı bulmak zor olduğu için bana öyle geliyor.

    m.ozan.hazer tarafından 13 Tem 2010 tarihinde

  6. Sadece iş akışı, sadece görünüm, sadece kullanışlılık değil, aslında hepsi birden tasarımın içine giriyor. Dahası, akışın da ağırlıklandırması var, yani bir yöne gitmesini isteyebilir, başka bir yöne gitmesini çok istemeyebilirsiniz; her bir akışın ağırlığı olabilir vs. Bunların hepsi sürekli iletişime bakıyor. Bu yüzden “biz sizden brief aldıktan sonra çalışma yapıp size iki alternatif sunuyoruz, siz seçiyorsunuz, sonra geliştiriyoruz” sistemi yanlış.

    Caglar tarafından 13 Tem 2010 tarihinde

  7. Brief ten yola çıkarak yapılan işler her zaman eksik olur. Fakat bahsettiğiniz anlayıştaki tasarımları yapacak elemanlar ülkemizde iş yapamazlar. Bu nedenledir ki bu arkadaş şimdi sadece kendi projeleri için tasarım yapıyor http://bit.ly/bTk8c8

    Ertugrul tarafından 13 Tem 2010 tarihinde

  8. multimap için çalışırken, tasarım için destek aldığımız ajans UX tasarımcısını bizim ofiste çalıştırıyordu. Proje boyunca günde 5-6 saat ofiste vakit geçirdi, wireframeler çizdi etti vs. Bu şekilde bizim(müşteri) verdiğimiz “şuraya şunu ekleyelim, şöyle bir fonksiyon yapalım” kararlarına anı anına dahil olup tecrübe edebildi.

    Bu şekil çalışabileceğin, çalışanını sizin ofisinize yerleştirebilecek ve bunun bir gereklilik olduğunu daha siz söylemeden algılayabilecek bir ajans bulmanız lazım. Türkiye’de var mı, sanmıyorum. UX kavramı henüz çok yeni yerleşiyor web geliştirme fazlarına, keza şu sıralar en çok aranılan elemanlardan birisi UX tasarımcılar, Türkiye’de hakkıyla bu şekilde iş geliştiren kaç ajans var bilemiyorum, bu işi hakkıyla yapan kişiler var ama onu biliyorum.

    Ozan Çağlargil tarafından 13 Tem 2010 tarihinde

  9. Merhaba
    konuyla ilgili baska bir ornek,

    Register butonu Continue ile değiştirilir Sonuc 300 milyon dolar + http://www.uie.com/articles/three_hund_million_button

    Ozan Saglam tarafından 13 Tem 2010 tarihinde

  10. Çağlar Bey,

    Tespitlerinizi fazlasıyla katılıyorum. Bir konuda merakımı gidermemi sağlarsanız çok sevinirim: üç kez sonlandırdığınız süreçte, ajansın sunmuş olduğu çalışmalardan sonra nasıl bir hizmet anlaşması iptali yaptınız?

    Yakup Bayrak tarafından 14 Tem 2010 tarihinde

  11. Ozan’in da dedigi gibi aslinda istediginiz bir user experience designer. Hatta daha da ileri gideyim, istediginiz seyi gerceklestirmek icin ihtiyaciniz olan belki de bir takim.

    “Tasarimci” inanilmaz genel bir tanim. Henuz Turkiye’de web tasarimci, grafik tasarimci gibi yine genel alt kategorilere ayrilsa da web tasarimi isi dunyada kendi icinde bir cok kola ayrilmaya basladi bile.

    UI designer, UX designer, Visual designer, IA gibi tanimlar bunlardan birkaci.

    Sizin derdinize gelirsek projenizde en iyi verimi elde etmeniz icin yapmaniz gerekenler bence su sekilde.

    1- Eger bulabilirseniz sizin alaninizda deneyimli bir UX designer ile calismaya baslamalisiniz. Eger sizin alaninizda deneyimli degilse, sadece calisma sureniz uzayacaktir ancak sorun degil.
    2- Musterilerinizi en iyi siz taniyorsunuz. Dolayisiyla UX designer ile calisirken sizin ekibinizden de birisinin daima icli disli olarak calismasi gerekir.
    3- UX designer ile istediginiz bir noktaya geldiginizde ortaya cikan urunu en hizli sekilde tiklanabilir bir demo halinde test etmeniz gerekecektir. Bu ortaya cikan kabataslak tasarimin HTML gibi hizli bir metodla icinde gezilebilir hale gelmesi demek, dolayisiyla tasarimin “nasil hissettirdigini” anlamaniz mumkun olacaktir. Ayni zamanda bu adim, cok fazla yol almadan hatalarinizi gormenizi de saglar.
    4- Tasarimdan mutlu oldugunuz takdirde gerekiyorsa bir gorsel tasarimci ile anlasarak bunu daha da guzellestirebilirsiniz.

    Sizin icin onemli olan aslinda bundan sonrasi. Cunku orneklerde verilen butonun adinin veya yerinin degismesi konusu iceride nasil bir tasarimci calisiyor olursa olsun, tasarimcinin tek basina gerceklestirebilecegi bir sey degil. Bu tur orneklerde ulasilan basari hikayeleri buyuk oranda A/B testleri sayesinde ogrenilen sonuclar.

    Bizim de sirketce daima yaptigimiz A/B testleri adindan da anlasilabilecegi uzere farkli versiyonlarin belirli oranda kullanicilar uzerinde, belirli bir sure icerisinde karsilastirildigi testler.

    Bu testlerin saglayacagi irili ufakli artislar da sizin conversion rateinizi belirleyecek degerler.

    Son olarak A/B testleri uygulamak icin halihazirda bir tasarimciya, yaptigi isin disinda kendisine sitemizi nasil gelistirebiliriz diye dusunen bir ekibe ve yapacaginiz testleri analiz edebilecek birisine ihtiyaciniz olacaktir.

    Eren Emre Kanal tarafından 14 Tem 2010 tarihinde

  12. Yakup Bey, önceki çalışmalarımız şirketle değil freelance tasarımcılarlaydı. Bir sözleşme ile başlamadığımız için sadece yollarımızı ayırdık.

    Caglar tarafından 14 Tem 2010 tarihinde

  13. Emre Bey yorumlarınız için çok teşekkürler. ABD ve Avrupa’da tasarımın alt kolları çoktan gelişti, ve Türkiye’de de gideceğimiz yön bu. Ekibimiz oldukça küçük, ve şu ana kadar bu çalışmaları kendi içimizde, amatörce yapmaya çalıştık. Ama bundan sonrası için öncelikle kullanıcı deneyimi tasarımcısı bulmamız gerekiyor gibi görünüyor; umarım bulabiliriz.

    Caglar tarafından 14 Tem 2010 tarihinde

  14. projenin yapım sürecinde tasarımdan yazılıma kullanışlılık ve diğer alanlarda çalışan bağımsız kişiler ve birimler arasında diyaloğun sağlanması çok zor. Ekip çalışması gereken durumda projenin yöneticisine iş düşüyor. Doğru ekibi kurup kordine edebilecek çapta kişiler kendi projelerini hayata geçirip başka işlerle uğraşmıyorlar zaten. :) Bahsettiğim bu kordinasyonun sağlanma zorluğu da henüz standartların tam oturmamış olmasından kaynaklanıyor sanırım. Birisinin kazdığı temelin üzerine diğeri bina inşa edemiyor. Hepsi bir kişiye veya firmaya kaldığındaysa proje o kişinin/firmanın iyi olduğu alanda iyi oluyor. İyi kodlama bilgisine sahip kişinin elinden çıkan projenin görsel yetersizliği projeyi başarısız kılarken, iyi bir görsele sahip olmasınn dışında hiçbir fonksiyonu olmayan siteler de beklentiyi karşılamaya yetmiyor.

    selçuk tarafından 15 Tem 2010 tarihinde

  15. Kesinlikle katılıyorum. Her muhteşem tasarımcı, bir web tasarımcı değildir. Web Site tasarlamak sanattır ve ince işleyip sık dokunmazsa, düşünülmeden mantıksızca işlenir ve dokunursa, sonucunda ne proje iyi verim verir ne de kullanıcılarımız mutlu olur… Teşekkür ediyorum…

    Said MURAT tarafından 19 Tem 2010 tarihinde

  16. Buradaki asıl sorun ne tür referanslar aradığınızda gizli. Bu işin altından kurumların kendileri veya ürünleri için kullanacakları web sitelerini tasarlayanlar değil, Enuygun gibi startuplarda çalışmış veya en azından kendi projelerini geliştiren tasarımcılar kalkabilir. İhtiyaçlarınızdan ve ihtiyacınız olan özveriden de ancak onlar anlayabilir.

    Bu yazı yayınlanalı uzun süre olmuş, umarım istediğiniz kişiyi takıma eklemişsiniz diyecektim ki sitenin HTML kodlarında 109 tane hata olduğunu farkettim.

    http://validator.w3.org/check?uri=http://www.enuygun.com/&charset=(detect+automatically)&doctype=Inline&group=0

    Web standarlarına uymak önemlidir, iyidir, verimlidir :).

    Çağdaş Ünal tarafından 21 Şub 2011 tarihinde

  17. Bahsettiğiniz tarzda bir işin altın hakkıyla kalkabilmek adına bir web tasarım ajansının ya da bir arayüz tasarımcısının, koordineli bir şekilde bir dönüşüm uzmanı ile çalışması gerekiyor.

    Dönüşüm Uzmanlığı Programı, Google’ın ortaya çıkarttığı ve yetkin gördüğü kişilere sertifika vererek programa kabul ettiği bir program. Bu sertifikayı almış ve programa dahil olmuş kişiler sayfaya gelen ziyaretçileri belirli bir hedefe yöneltme konusunda kitle ve site üzerinde deney ve testler gerçekleştirerek en optimum yolu buluyorlar.

    http://www.google.com.tr/intl/tr/landing/conversion/

    Emirhan Yasdıman tarafından 7 Ara 2011 tarihinde

  18. Aslında sizin ihtiyacınız olan benim ve hizmetlerim. Fakat sizinde sorununuz şu. Hatırlarsanız size telefon açmıştım bazı projeler için. Fakat siz bana şu cevabı vermiştiniz; “Biz yatırım yapacağımız projeleri kendimiz seçiyoruz.” Tabiki hangi projeye yatırım yapacağınıza siz karar vereceksiniz. Fakat iş süreçlerinizi sağlama bağlamaya çalışırken size artı birler katacak fırsatları şu an için sebebini çözemediğim bir sebeple kaçırıyorsunuz. Ben bir tasarımcı ve aynı zamanda yazılım çözümleri geliştiricisiyim. Ve bu iş kimliklerimle şunu rahat rahat söyleyebilirim. Bu şikayetlerinizde haklısınız. Peki çözümü nerede görüyorsunuz? Tekrar tekrar deneme yanılma metoduylamı ilerleyeceksiniz. Sanırım şunu da farketmişsinizdir. Düşünceleriniz bu şekilde yazıya döküldüğü için şu söyleyeceğim konudaki haklılık payım yüksek. Şu an için anladınız. Para da tek başına yeterli olmuyor. Değil mi?

    Mehmet Can tarafından 16 Ağu 2012 tarihinde

  1. 1 Trackback(s)

  2. Tem 25, 2010: Renkli pixellerden de öte

Yorum yaz